Γαλλία: Οι καπνοπώλες σχεδιάζουν το μέλλον τους — τι μπορεί να διδαχθεί το ελληνικό περίπτερο
Πανεθνική διαβούλευση, κρατική στήριξη υπό προϋποθέσεις και διεκδικήσεις απέναντι στο παράνομο εμπόριο. Μια ευρωπαϊκή εμπειρία που αξίζει να γνωρίζουν οι Έλληνες επαγγελματίες.
Το μέλλον των σημείων πώλησης καπνικών αποτελεί αντικείμενο οργανωμένης συζήτησης στη Γαλλία. Η Συνομοσπονδία των Γάλλων καπνοπωλών, Confédération des buralistes, ανακοίνωσε για το 2026 πανεθνική διαβούλευση, με στόχο τη διαμόρφωση των μελλοντικών διεκδικήσεων του κλάδου μέσα από τη συμμετοχή των ίδιων των επαγγελματιών.
Η διαδικασία συνδέεται με ένα συγκεκριμένο ορόσημο: τη λήξη της συμφωνίας του κλάδου με το γαλλικό κράτος στις 31 Δεκεμβρίου 2027.
Με την ονομασία «Cap buralistes», προβλέπονται επισκέψεις σε καταστήματα, τοπικές συναντήσεις και ανοικτές συζητήσεις με τους επαγγελματίες. Τέσσερα βασικά ζητήματα βρίσκονται στο επίκεντρο:
Η προστασία του νόμιμου δικτύου και η αντιμετώπιση του παράνομου εμπορίου.
Οι εξελίξεις στα νέα προϊόντα, όπως το άτμισμα και τα σακουλάκια νικοτίνης.
Οι δραστηριότητες που αποφέρουν προμήθειες, όπως παιχνίδια, ταχυδρομικές υπηρεσίες και Τύπος.
Η ανάπτυξη νέων δραστηριοτήτων και η προσαρμογή των καταστημάτων στις αλλαγές της αγοράς.
Σύμφωνα με τον ανακοινωμένο σχεδιασμό, οι προτάσεις θα συγκεντρωθούν σε κείμενο στρατηγικής που προβλέπεται να παρουσιαστεί στο συνέδριο του 2026. Πρόκειται για διαδικασία διαμόρφωσης θέσεων· η ανακοίνωσή της δεν σημαίνει ότι έχουν ήδη εξασφαλιστεί νέες κρατικές παροχές. Πηγή: Confédération des buralistes
Η κρατική στήριξη έχει συγκεκριμένους όρους
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και το υφιστάμενο γαλλικό πλαίσιο ενίσχυσης.
Η γαλλική τελωνειακή διοίκηση περιγράφει μηχανισμό έκτακτης στήριξης για την περίοδο 2023–2027, με ανώτατο ποσό ενίσχυσης 3.000 ευρώ, για δικαιούχους που αντιμετωπίζουν ασυνήθιστη υποχώρηση του τζίρου καπνικών.
Το προβλεπόμενο εύρος τζίρου καπνικών του προηγούμενου έτους είναι 50.000 έως 400.000 ευρώ. Ωστόσο, το εισοδηματικό αυτό κριτήριο δεν αρκεί: απαιτούνται πρόσθετες προϋποθέσεις, οι οποίες συνδέουν την εξέλιξη των πωλήσεων της επιχείρησης με εθνικά και τοπικά δεδομένα.
Επομένως, δεν πρόκειται για οριζόντιο επίδομα προς όλους τους καπνοπώλες. Αποτελεί παράδειγμα στοχευμένου μηχανισμού στήριξης, ενταγμένου σε συμφωνημένο πλαίσιο μεταξύ κράτους και κλάδου. Πηγή: Γαλλική τελωνειακή διοίκηση
Το παράνομο εμπόριο παραμένει βασική απειλή
Στην ανακοίνωσή της για τον τελωνειακό απολογισμό του 2025, η γαλλική Συνομοσπονδία αναφέρει κατασχέσεις 547,94 τόνων καπνού, αυξημένες κατά 12%, και ζητά ενίσχυση των ελεγκτικών μέσων, μεγαλύτερη διαφάνεια στα αποτελέσματα και συστηματική ενημέρωση του νόμιμου δικτύου.
Οι αριθμοί αφορούν κατασχέσεις. Δεν αποτελούν από μόνοι τους μέτρηση ολόκληρης της παράνομης αγοράς ούτε αποδεικνύουν αντίστοιχο ποσοστό αύξησής της. Καταγράφουν, όμως, την έκταση της ελεγκτικής δραστηριότητας και εξηγούν γιατί η προστασία των νόμιμων καταστημάτων βρίσκεται ψηλά στις διεκδικήσεις της οργάνωσης. Πηγή: Ανακοίνωση της Συνομοσπονδίας για τον απολογισμό του 2025
Η ευρωπαϊκή φορολογία χρειάζεται προσεκτική παρακολούθηση
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει καταθέσει από τις 16 Ιουλίου 2025 πρόταση αναθεώρησης της οδηγίας φορολόγησης καπνικών. Στην επίσημη ενημερωτική σελίδα που ελέγχθηκε για το παρόν άρθρο, η αναθεώρηση παρουσιάζεται ως πρόταση.
Χρειάζεται συνεπώς σαφής διάκριση ανάμεσα σε προτεινόμενες αλλαγές, τελικές αποφάσεις και ημερομηνίες εφαρμογής. Οι εκτιμήσεις για μελλοντικές τιμές τσιγάρων δεν πρέπει να εμφανίζονται ως ήδη οριστικοποιημένες αυξήσεις. Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή — φορολογία καπνικών
Τι σημαίνουν όλα αυτά για την Ελλάδα;
Το γαλλικό πλαίσιο έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Ενδεικτικά, οι καπνοπώλες λειτουργούν με σύμβαση διαχείρισης, υποχρεωτική επαγγελματική εκπαίδευση και προμήθεια καπνικών από εγκεκριμένους προμηθευτές. Γι’ αυτό, οι επιμέρους ρυθμίσεις του δεν μεταφέρονται αυτομάτως στην ελληνική αγορά. Πηγή: Προϋποθέσεις λειτουργίας Γάλλων καπνοπωλών
Η θέση του «ΠΕΡΙΠΤΕΡΑΔΕΣ» είναι ότι αξίζει να αξιοποιηθεί η μέθοδος της οργανωμένης διαβούλευσης. Οι επαγγελματίες χρειάζονται δυνατότητα συμμετοχής, δημοσιευμένα αιτήματα και ενημέρωση για την πορεία κάθε διεκδίκησης.
Μια αντίστοιχη ελληνική προσπάθεια θα μπορούσε να ξεκινήσει με καταγραφή:
Του πραγματικού μικτού κέρδους ανά κατηγορία προϊόντων.
Των εξόδων λειτουργίας και του κόστους ηλεκτρονικών πληρωμών.
Των οικονομικών συνεπειών του παράνομου εμπορίου.
Των δυνατοτήτων πρόσθετων υπηρεσιών με δίκαιη αμοιβή.
Των αναγκαίων μέτρων για τη βιωσιμότητα των μικρών σημείων πώλησης.
Αυτά αποτελούν προτάσεις του παρόντος άρθρου για τον ελληνικό κλάδο, όχι μέτρα που έχουν ήδη αποφασιστεί.
Η ευρωπαϊκή ενημέρωση αποκτά αξία όταν μετατρέπεται σε συγκεκριμένη δουλειά: στοιχεία από την αγορά, συμμετοχή των συναδέλφων, τεκμηριωμένες προτάσεις και δημόσια λογοδοσία για τα αποτελέσματα.
Το ελληνικό περίπτερο χρειάζεται ένα σχέδιο βιωσιμότητας με μετρήσιμους στόχους και τους ίδιους τους περιπτερούχους παρόντες στη διαμόρφωσή του.
Σχόλια