Καπνικά: Από το 2028 στο 2036 οι φορολογικές αυξήσεις για την Ελλάδα; Τι ανακοίνωσε ο υπουργός Οικονομικών και τι πραγματικά έχει αποφασιστεί

 

 

Η ελληνική κυβέρνηση ανακοινώνει ότι πέτυχε ηπιότερους φορολογικούς συντελεστές και μεγαλύτερη μεταβατική περίοδο στη νέα ευρωπαϊκή Οδηγία Φορολογίας Καπνικών. Ωστόσο, η συμφωνία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. Τι σημαίνει η εξέλιξη για τις τιμές των τσιγάρων, το λαθρεμπόριο και τους χιλιάδες επαγγελματίες της μικρής λιανικής;

ΠΕΡΙΠΤΕΡΑΔΕΣ | 27 Οκτωβρίου 2026

Μια ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη στη διαπραγμάτευση για τη νέα ευρωπαϊκή φορολογία καπνικών ανακοίνωσε τη Δευτέρα 26 Οκτωβρίου ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης.

Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του υπουργείου, η Ελλάδα, σε συνεργασία με άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κατάφερε να εξασφαλίσει σημαντικές αλλαγές στη συμβιβαστική πρόταση που βρίσκεται στο τραπέζι των ευρωπαϊκών διαπραγματεύσεων.

Οι αλλαγές αυτές αφορούν δύο βασικά ζητήματα:

Τη μείωση των προτεινόμενων φορολογικών επιβαρύνσεων και τη μετάθεση της εφαρμογής τους για την Ελλάδα από το 2028 στο 2036.

Εάν οι προβλέψεις αυτές διατηρηθούν στο τελικό κείμενο της νέας Οδηγίας, θα πρόκειται για ουσιαστική διαφοροποίηση σε σχέση με την αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Ωστόσο, υπάρχει μια σημαντική λεπτομέρεια που δεν πρέπει να παραβλέπεται.

Η νέα ευρωπαϊκή Οδηγία δεν έχει ακόμη εγκριθεί οριστικά.

Η ανακοίνωση αφορά το περιεχόμενο μιας συμβιβαστικής πρότασης και την πορεία των διαπραγματεύσεων.

Τι ακριβώς δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης επισκέφθηκε στις 26 Οκτωβρίου τις εγκαταστάσεις της Συνεταιριστικής Ένωσης Καπνοπαραγωγών Ελλάδος (ΣΕΚΕ), στην Ξάνθη.

Μετά τη συνάντησή του με τον πρόεδρο της ΣΕΚΕ, Κώστα Καραμανλή, και τον διευθύνοντα σύμβουλο, Αλέξανδρο Κοντό, αναφέρθηκε στη διαπραγμάτευση για τη φορολογία των καπνικών προϊόντων.

Ο υπουργός υποστήριξε ότι η ελληνική πλευρά πέτυχε ένα σημαντικά βελτιωμένο συμβιβαστικό κείμενο σε σχέση με την αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Όπως διευκρίνισε, οι προτεινόμενες αυξήσεις είναι πλέον ηπιότερες, ενώ η εφαρμογή τους για την Ελλάδα μετατίθεται στο 2036.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση εξακολουθεί να θεωρεί προτεραιότητα τη δημόσια υγεία, αλλά επιδιώκει φορολογικούς συντελεστές που χαρακτηρίζει πιο ρεαλιστικούς και αναλογικούς.

Η επίσημη ανακοίνωση του υπουργείου έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς αποτυπώνει δημόσια την ελληνική κυβερνητική θέση για το αποτέλεσμα των μέχρι σήμερα διαπραγματεύσεων.

Πηγή: Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών — Δήλωση 26/10/2026

Από το 2028 στο 2036: Τι σημαίνει πραγματικά η παράταση;

Αυτό είναι το σημαντικότερο σημείο της ανακοίνωσης.

Η αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προέβλεπε αναθεώρηση των ελάχιστων ευρωπαϊκών συντελεστών Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καπνικά προϊόντα.

Σύμφωνα με τη δήλωση του υπουργού, η συμβιβαστική λύση προβλέπει ότι η εφαρμογή των νέων επιβαρύνσεων στην Ελλάδα θα μετατεθεί στο 2036.

Η διαφορά είναι σημαντική.

Ωστόσο, πρέπει να διακρίνουμε τρία διαφορετικά ζητήματα.

Πρώτον: Η Ευρωπαϊκή Ένωση καθορίζει ελάχιστους φορολογικούς συντελεστές, όχι υποχρεωτικά ενιαίες λιανικές τιμές τσιγάρων.

Δεύτερον: Η προβλεπόμενη μεταβατική περίοδος αφορά την προσαρμογή στο νέο ευρωπαϊκό φορολογικό πλαίσιο. Δεν σημαίνει αυτομάτως ότι οι σημερινοί ελληνικοί φορολογικοί συντελεστές θα παραμείνουν αμετάβλητοι μέχρι το 2036.

Τρίτον: Κάθε κράτος μέλος διατηρεί, εντός των ευρωπαϊκών κανόνων, τη δυνατότητα να εφαρμόζει υψηλότερους εθνικούς συντελεστές.

Επομένως, η ανακοίνωση δεν πρέπει να ερμηνευθεί ως κυβερνητική εγγύηση ότι δεν θα αυξηθούν οι τιμές των τσιγάρων την επόμενη δεκαετία.

Το 2036 δεν σημαίνει πάγωμα των τιμών για δέκα χρόνια.

Σημαίνει ότι, σύμφωνα με την ελληνική κυβερνητική ενημέρωση, η υπό διαπραγμάτευση συμβιβαστική πρόταση προβλέπει μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο προσαρμογής για τη χώρα μας.

Το ακριβές εύρος και οι όροι αυτής της περιόδου πρέπει να επιβεβαιωθούν από το τελικό ευρωπαϊκό κείμενο.

Πόσο μεγάλες ήταν οι αρχικές προτεινόμενες αυξήσεις;

Για να αντιληφθούμε τη σημασία της διαπραγμάτευσης, πρέπει να εξετάσουμε την αφετηρία της.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε στις 16 Ιουλίου 2025 πρόταση αναθεώρησης της Οδηγίας Φορολογίας Καπνικών.

Μεταξύ άλλων, πρότεινε σημαντική αύξηση του ελάχιστου ευρωπαϊκού ΕΦΚ στα τσιγάρα και την ένταξη νέων προϊόντων στο κοινό φορολογικό πλαίσιο.

Ενδεικτικά, το υφιστάμενο ελάχιστο σταθερό ποσό συνολικού ΕΦΚ για τα τσιγάρα είναι 90 ευρώ ανά 1.000 τεμάχια, ενώ η αρχική πρόταση της Επιτροπής προέβλεπε νέο βασικό ελάχιστο ποσό 215 ευρώ ανά 1.000 τεμάχια, μαζί με πρόσθετους κανόνες υπολογισμού.

Με απλή αναγωγή σε πακέτο 20 τσιγάρων, τα ποσά αυτά αντιστοιχούν σε 1,80 και 4,30 ευρώ αντίστοιχα.

Προσοχή: Αυτά είναι ποσά ελάχιστου ΕΦΚ και όχι λιανικές τιμές ή αυτόματες αυξήσεις κατά 2,50 ευρώ ανά πακέτο.

Η πραγματική επίπτωση σε κάθε χώρα εξαρτάται από τους ήδη εφαρμοζόμενους συντελεστές, τον τρόπο υπολογισμού του φόρου και την τελική μορφή της Οδηγίας.

Στις διαπραγματεύσεις που ακολούθησαν, διάφορα κράτη μέλη εξέφρασαν αντιρρήσεις για το ύψος των αυξήσεων και τον χρόνο εφαρμογής τους.

Η Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου παρουσίασε συμβιβαστικές προτάσεις με χαμηλότερους συντελεστές και μεγαλύτερες περιόδους προσαρμογής.

Αυτή η διαδικασία οδήγησε στα νεότερα κείμενα που εξετάζονται σήμερα.

Πηγές:

Ευρωπαϊκή Επιτροπή — Excise Duties on Tobacco

The Examination — EU countries scale back tobacco tax proposal, 10/02/2026

Τι συνέβη στις Βρυξέλλες στις 26 Οκτωβρίου;

Την ίδια ημέρα με τη δήλωση του υπουργού πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για Φορολογικά Θέματα του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στην ημερήσια διάταξη περιλαμβανόταν η αναθεώρηση της ευρωπαϊκής φορολογίας καπνικών.

Είχαν προηγηθεί, στις 21 Οκτωβρίου, δύο νέα συμβιβαστικά κείμενα της Προεδρίας.

Το πρώτο αφορά τη δομή και τους συντελεστές ΕΦΚ στον ακατέργαστο καπνό, στα βιομηχανοποιημένα καπνικά και στα συναφή προϊόντα.

Το δεύτερο αφορά το γενικό καθεστώς ΕΦΚ και τη διακίνηση αυτών των προϊόντων.

Πρόκειται για τα έγγραφα 14681/26 και 14687/26.

Η ύπαρξή τους επιβεβαιώνεται από το επίσημο μητρώο του Συμβουλίου.

Ωστόσο, κατά τον έλεγχο της 27ης Οκτωβρίου, το πλήρες περιεχόμενό τους δεν ήταν δημόσια προσβάσιμο.

Συνεπώς, δεν είναι ακόμη δυνατό να διασταυρωθούν ανεξάρτητα όλοι οι συντελεστές και οι μεταβατικές διατάξεις που περιλαμβάνονται στη συμβιβαστική πρόταση.

Το σημαντικότερο είναι ότι δεν έχει ανακοινωθεί οριστική ομόφωνη συμφωνία των κρατών μελών.

Συμβούλιο της ΕΕ — Συνεδρίαση 26/10/2026 και σχετικά έγγραφα

Γιατί δεν έχει τελειώσει ακόμη η διαπραγμάτευση;

Η φορολογία των καπνικών αποτελεί αντικείμενο ειδικής ευρωπαϊκής νομοθετικής διαδικασίας.

Για την έγκριση της σχετικής Οδηγίας απαιτείται ομοφωνία στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Αυτό σημαίνει ότι οι κυβερνήσεις των κρατών μελών πρέπει να καταλήξουν σε κοινά αποδεκτό κείμενο.

Η διαδικασία δεν είναι απλή.

Υπάρχουν χώρες που επιδιώκουν υψηλότερη φορολογία για λόγους δημόσιας υγείας και χώρες που εκφράζουν επιφυλάξεις για τις επιπτώσεις στην αγορά, την παραγωγή, τη διασυνοριακή κατανάλωση και την παράνομη διακίνηση.

Ιδιαίτερες διαφωνίες έχουν ανακύψει και σχετικά με τη φορολογική αντιμετώπιση των νέων προϊόντων νικοτίνης.

Επιπλέον, στις 17 Ιουνίου 2026, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο απέρριψε την αρχική πρόταση της Επιτροπής για την αναθεώρηση της δομής και των συντελεστών ΕΦΚ.

Η απόρριψη αυτή δεν ισοδυναμεί με οριστική ματαίωση της διαδικασίας, καθώς στο συγκεκριμένο νομοθετικό πλαίσιο η αποφασιστική αρμοδιότητα ανήκει στο Συμβούλιο.

Επομένως, οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται.

Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο — Νομοθετική διαδικασία 2025/0580(CNS)

Τι σημαίνει για τα ελληνικά περίπτερα;

Η ανακοίνωση του υπουργού ενδιαφέρει άμεσα τους επαγγελματίες της λιανικής πώλησης καπνικών.

Μια ηπιότερη φορολογική προσαρμογή μπορεί να περιορίσει την πίεση για απότομες αυξήσεις τιμών που θα προέρχονταν από την εφαρμογή νέων ευρωπαϊκών ελάχιστων συντελεστών.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι επιλύονται αυτομάτως τα προβλήματα του κλάδου.

Το εμπορικό περιθώριο παραμένει το μεγάλο ερώτημα

Οι περιπτερούχοι γνωρίζουν από την καθημερινή τους δραστηριότητα ότι η αύξηση της λιανικής τιμής ενός πακέτου δεν συνεπάγεται ανάλογη αύξηση του εμπορικού τους κέρδους.

Η τιμή ενός πακέτου περιλαμβάνει υψηλή φορολογική επιβάρυνση, ενώ το ποσό που απομένει για την εμπορική αλυσίδα είναι περιορισμένο.

Ακόμη και όταν η τιμή αυξάνεται, η πραγματική μεταβολή του περιθωρίου του λιανοπωλητή εξαρτάται από τη νέα τιμή προμήθειας και την εμπορική πολιτική των εταιρειών.

Για παράδειγμα, σε ένα υποθετικό πακέτο που πωλείται προς 4,50 ευρώ και αγοράζεται προς 4,30 ευρώ, η μικτή εμπορική διαφορά είναι μόλις 20 λεπτά.

Εάν η λιανική τιμή αυξηθεί κατά 50 λεπτά, αλλά αυξηθεί αντίστοιχα και η τιμή αγοράς, το εμπορικό περιθώριο μπορεί να παραμείνει αμετάβλητο.

Αντίθετα, μια αύξηση της τιμής προμήθειας μεγαλύτερη από την αύξηση της λιανικής τιμής θα το συμπιέσει.

Επομένως, η συζήτηση για τη φορολογία των καπνικών δεν πρέπει να περιορίζεται στις τιμές των πακέτων. Πρέπει να περιλαμβάνει και την οικονομική θέση των νόμιμων λιανοπωλητών.

Το ζήτημα του λαθρεμπορίου

Η ελληνική πλευρά έχει επανειλημμένα επισημάνει τον κίνδυνο ενίσχυσης της παράνομης αγοράς από μεγάλες και απότομες φορολογικές αυξήσεις.

Πρόκειται για υπαρκτό αντικείμενο οικονομικής και πολιτικής συζήτησης, το οποίο απαιτεί αξιολόγηση με στοιχεία.

Οι φορολογικές διαφορές μεταξύ κρατών μπορούν να δημιουργούν κίνητρα για διασυνοριακές αγορές ή παράνομη διακίνηση.

Από την άλλη πλευρά, οι οργανισμοί δημόσιας υγείας υποστηρίζουν ότι η υψηλότερη φορολογία αποτελεί αποτελεσματικό εργαλείο περιορισμού της κατανάλωσης καπνού.

Οι δύο αυτές παράμετροι πρέπει να εξετάζονται παράλληλα, χωρίς να θεωρείται δεδομένο ότι κάθε αύξηση φόρου οδηγεί αυτομάτως σε αύξηση του λαθρεμπορίου.

Για τους περιπτερούχους, πάντως, το πρόβλημα της παράνομης αγοράς έχει μια άμεση διάσταση: κάθε πώληση που μεταφέρεται εκτός του νόμιμου δικτύου δεν επηρεάζει μόνο τα δημόσια έσοδα, αλλά και τον κύκλο εργασιών των νόμιμων επαγγελματιών.

Και τα ηλεκτρονικά τσιγάρα, ο θερμαινόμενος καπνός και τα σακουλάκια νικοτίνης;

Η αναθεώρηση της Οδηγίας δεν αφορά αποκλειστικά τα παραδοσιακά τσιγάρα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προτείνει την επέκταση του εναρμονισμένου φορολογικού πλαισίου σε νεότερες κατηγορίες προϊόντων.

Σε αυτές περιλαμβάνονται τα προϊόντα θερμαινόμενου καπνού, τα υγρά ηλεκτρονικών τσιγάρων και τα σακουλάκια νικοτίνης.

Η φορολογική μεταχείριση αυτών των κατηγοριών αποτελεί ένα από τα δυσκολότερα σημεία της διαπραγμάτευσης.

Δεν έχει διευκρινιστεί δημόσια εάν η μεταβατική περίοδος έως το 2036, στην οποία αναφέρθηκε ο Έλληνας υπουργός, θα ισχύει με τον ίδιο τρόπο για όλες τις κατηγορίες προϊόντων.

Επομένως, θα ήταν πρόωρο να συμπεράνουμε ότι κάθε νέα ευρωπαϊκή φορολογική επιβάρυνση στα προϊόντα νικοτίνης αναβάλλεται αυτομάτως μέχρι το 2036.

Η απάντηση θα προκύψει από το τελικό κείμενο.

Τι πρέπει να περιμένουμε από εδώ και πέρα;

Το επόμενο βήμα είναι η συνέχιση των διαπραγματεύσεων στο Συμβούλιο και η προσπάθεια επίτευξης κοινής θέσης των κρατών μελών.

Η Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για Φορολογικά Θέματα έχει επόμενη συνεδρίαση προγραμματισμένη για τις 25 Νοεμβρίου 2026.

Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται πλέον σε τέσσερα ουσιαστικά ερωτήματα:

Πρώτον: Ποιοι θα είναι οι τελικοί ελάχιστοι συντελεστές ΕΦΚ;

Δεύτερον: Ποιες χώρες θα έχουν μεταβατικές περιόδους και με ποιους όρους;

Τρίτον: Πώς θα φορολογούνται τα νέα προϊόντα καπνού και νικοτίνης;

Τέταρτον: Πώς θα επηρεαστούν οι λιανικές τιμές, η νόμιμη αγορά και τα εμπορικά περιθώρια;

Μέχρι να δημοσιοποιηθούν οι τελικές διατάξεις, οποιαδήποτε πρόβλεψη για συγκεκριμένη τιμή πακέτου στην Ελλάδα θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με επιφύλαξη.

---

Συμπέρασμα: Μια σημαντική ανακοίνωση, αλλά όχι ακόμη οριστική συμφωνία

Η δήλωση του υπουργού Οικονομικών στις 26 Οκτωβρίου αποτελεί ουσιαστική εξέλιξη.

Για πρώτη φορά, η ελληνική κυβέρνηση παρουσιάζει δημόσια ως αποτέλεσμα της διαπραγμάτευσης μια τόσο μεγάλη χρονική μετάθεση της εφαρμογής των νέων ευρωπαϊκών φορολογικών επιβαρύνσεων.

Η διαφορά ανάμεσα στο 2028 και στο 2036 είναι σημαντική και, εφόσον επιβεβαιωθεί στο τελικό κείμενο, μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά τον τρόπο προσαρμογής της ελληνικής αγοράς.

Ωστόσο, άλλο η συμβιβαστική πρόταση και άλλο η οριστικά εγκεκριμένη ευρωπαϊκή Οδηγία.

Και, κυρίως, άλλο η μετάθεση των ευρωπαϊκών φορολογικών υποχρεώσεων και άλλο η διασφάλιση των σημερινών τιμών ή των εμπορικών περιθωρίων.

Για τα ελληνικά περίπτερα, το ζητούμενο δεν είναι μόνο πότε θα αυξηθεί ο φόρος.

Είναι επίσης πώς θα διαμορφωθούν οι τιμές, τι θα συμβεί στη νόμιμη κατανάλωση και ποιο μέρος της τελικής τιμής θα εξακολουθήσει να απομένει στον επαγγελματία.

Γιατί ακόμη και μια σημαντική φορολογική παράταση δεν απαντά στο διαχρονικό ερώτημα της μικρής λιανικής:

Τι μένει τελικά στον περιπτερούχο;